Gemeentelijk beleid

Centra voor Jeugd en Gezin

Iedere gemeente heeft in 2011 een Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG); een herkenbaar inlooppunt in de buurt, waar ouders en jongeren terecht kunnen met hun vragen over gezondheid, opgroeien en opvoeden. Gemeenten kunnen via de Centra voor Jeugd en Gezin ouders en kinderen ondersteunen bij een scheiding door het geven van informatie en advies en het bieden van hulp op maat. Het Ministerie van VWS heeft in 2010 een handreiking uitgegeven voor gemeenten 'Scheiding en de zorg voor de kinderen'. Gemeenten krijgen het advies om via het Centrum voor Jeugd en gezin een aanbod te organiseren op vier niveaus van ondersteuning: informele steun, informatie en advies voor alle ouders, lichte opvoedhulp voor alle ouders en doelgroepgerichte ondersteuning. Bij elk van deze niveaus wordt de doelgroep, doel en mogelijke interventies beschreven. In de handreiking is informatie opgenomen over het ouderschapsplan, over juridische en financiële zaken, diversiteit en ondersteuningsaanbod voor ouders en kinderen. In een aantal gemeenten wordt actief aandacht besteed aan echtscheidingsproblematiek. De handreiking vindt u bij beleidsstukken.

Omgangshuizen

In een aantal regio's bestaan 'omgangshuizen' waar ouders en kinderen terechtkunnen voor omgangsbemiddeling en -begeleiding. Een omgangshuis is een neutrale en kindvriendelijke ontmoetingsplek voor de niet-verzorgende ouder en het kind. De ontmoetingen in een omgangshuis vinden plaats op een vast tijdstip en de afspraken hierover zijn vastgelegd in een contract. Deze vorm van begeleiding is bedoeld voor ouders met kinderen tot twaalf jaar, waarbij de ouders het na de echtscheiding niet eens kunnen worden over de bezoekregeling.

Omgangsbemiddeling is begeleiding of coaching van ouders, gericht op het tot stand brengen van een omgangsregeling met hun kinderen na een scheiding. Omgangsbegeleiding houdt in dat de ouders begeleiding krijgen bij de omgang met hun kinderen als die moeizaam verloopt. Soms is daarvoor 'neutraal terrein' nodig waarop de uitwonende ex-partner de kinderen kan ontmoeten. Daarvoor bestaan omgangshuizen. Voor omgangsbemiddeling en omgangsbegeleiding geldt dat beide ouders ervoor open moeten staan. Omgangsbemiddeling kan verzorgd worden door vrienden of familieleden, professionele bemiddelaars en - in sommige regio's - maatschappelijk werkers of hulpverleners van Bureau Jeugdzorg. Soms financiert de provincie tijdelijk ter stimulering, soms de gemeente, soms gaat het om particulier initiatief.

Omgangshuizen in Nederland

Er zijn in Nederland een twintigtal omgangshuizen  waar ouders en kinderen terecht kunnen om elkaar te ontmoeten. Tijdens die ontmoetingen tussen ouder en kind houdt een begeleider op de achtergrond in de gaten of alles goed gaat. Adressen van omgangshuizen staan op de website Echtscheidingswijzer.nl

BOR Humanitas

Het programma BOR Humanitas richt zich op het begeleiden van gescheiden ouders die steun kunnen gebruiken bij het maken en in stand houden van een omgangsegeling met hun kind(eren) in de leeftijd tussen 0 en 12 jaar. Ouders kunnen zich vrijwillig melden bij BOR Humanitas en het gaat om ouders die gemotiveerd zijn, mee willen werken en afspraken nakomen. De begeleiding vindt plaats door gemotiveerde en getrainde vrijwilligers. Zij werken samen met beide ouders. De ondersteuning duurt in principe 6 maanden. Zie voor meer informatie de website van het programma BOR humanitas.

Bronnen

• Geurts, E., C.Chênevert en I. Anthonijsz (2009), Te weinig gespecialisserde hulp bij moeizame scheiding. Jeugd en Co/Kennis, maart nummer.
• Vermeij, A., J. van der Wal en P. Krooneman (2005), 'Inventarisatie hulpaanbod bij (echt)scheiding en omgang'. Amsterdam, Regioplan.
• Broeders; A., L. Wolswinkel (2010) 'Scheiding en de zorg voor de kinderen : handreiking voor gemeenten'. Amsterdam, DSP-groep.
• Website Gids scheiding en omgang